جام صبوح
صلی الله علیک یا حسن بن علی ایها المجتبی ( علیه السلام) 
قالب وبلاگ

قبل از آنکه امام زمان، ارواحنافداه، به دنیا بیاید اخبار غیبت، از پیغمبر اکرم و ائمه اطهار، علیهم‏السلام، صادر شده و در کتب ثبت می‏شد. حتی کتابهایی در خصوص غیبت تالیف می‏شد. مخصوصا از زمان موسی بن جعفر به بعد، کتابهایی در غیبت نوشته شد و احادیث غیبت در آنها ثبت گشت، آن جمله است:

1- «علی بن حسن بن محمد طائی طاطری‏» یکی از اصحاب موسی بن جعفر است. کتابی در غیبت نوشته و مرد فقیه و مورد وثوقی بوده است. [1] .

2- «علی بن اعرج کوفی‏» از اصحاب موسی بن جعفر بوده و کتابی در غیبت نوشته است. [2] .

3- «ابرهیم بن صالح انماطی کوفی‏» از اصحاب موسی بن جعفر بوده و به واسطه اخبار غیبت‏بود که گروهی‏کتابی در غیبت تالیف نموده است. [3] .


قبل از آنکه امام زمان، ارواحنافداه، به دنیا بیاید اخبار غیبت، از پیغمبر اکرم و ائمه اطهار، علیهم‏السلام، صادر شده و در کتب ثبت می‏شد. حتی کتابهایی در خصوص غیبت تالیف می‏شد. مخصوصا از زمان موسی بن جعفر به بعد، کتابهایی در غیبت نوشته شد و احادیث غیبت در آنها ثبت گشت، آن جمله است:

1- «علی بن حسن بن محمد طائی طاطری‏» یکی از اصحاب موسی بن جعفر است. کتابی در غیبت نوشته و مرد فقیه و مورد وثوقی بوده است. [1] .

2- «علی بن اعرج کوفی‏» از اصحاب موسی بن جعفر بوده و کتابی در غیبت نوشته است. [2] .

3- «ابرهیم بن صالح انماطی کوفی‏» از اصحاب موسی بن جعفر بوده و به واسطه اخبار غیبت‏بود که گروهی‏کتابی در غیبت تالیف نموده است. [3] .

4- «حسن بن علی بن ابی حمزه‏» در عصر حضرت امام رضا زندگی می‏کرده و کتابی در غیبت تالیف نموده است. [4] .

5- «عباس بن هشام ناشری اسدی‏» کتابی در غیبت نوشته است. مرد جلیل‏القدر و موثقی بوده در سال دویست و بیست هجری وفات نمود. شیخ طوسی او را از اصحاب حضرت رضا می‏شمارد. [5] .

6- «فضل بن شاذان نیشابوری‏» کتابی در احوال قائم آل محمد و غیبت او نوشته است. «نجاشی‏» او را توثیق نموده می‏نویسد:

از فقها و متکلمین امامیه است و احتیاجی به تعریف ندارد و یک صد و هشتاد کتاب نوشته که از جمله آنها کتاب غیبت است.

شیخ طوسی در رجال خود را از جمله اصحاب امام هادی و امام حسن عسکری، علیه‏السلام، شمرده است. و در پاورقی فهرست‏شیخ می‏نویسد:

فضل بن شاذان در سال 160 ق. وفات نمود.

شیخ آقا بزرگ تهرانی در کتاب «الذریعة‏» می‏نویسد:

کتاب غیبت فضل بن شاذان نزد سید محمد بن محمد میرلوحی که هم عصر مجلسی بوده موجود بوده است. [6] .

7- ابراهیم بن اسحاق احمری نهاوندی نیز کتابی در غیبت نوشته است. قاسم بن محمد همدانی در سال دویست و شصت و نه از او حدیث‏شنیده است. [7] .

طبرسی می‏نویسد:

اخبار غیبت ولی عصر قبل از تولد خودش و پدر و جدش صادر شده و محدثین شیعه آنها را در اصول و کتابهایی که در عصر امام باقر و صادق، علیهماالسلام، تالیف شده ضبط نموده‏اند. یکی از محدثین موثق، حسن بن محبوب است که در حدود صد سال قبل از زمان غیبت، کتاب «مشیخه‏» را تالیف نموده و اخبار غیبت را در آن ثبت کرده است. از جمله آنها این حدیث است:

ابوبصیر می‏گوید: خدمت امام صادق، علیه‏السلام، عرض کردم: حضرت ابوجعفر، علیه‏السلام، می‏فرمود: قائم آل محمد دو غیبت دارد، یکی طولانی، دیگری کوتاه. حضرت صادق، علیه‏السلام، فرمود: آری، یکی از آن دو غیبت از دیگری طولانی‏تر می‏شود.

طبرسی بعد از نقل این حدیث می‏نویسد:

شما ملاحظه کنید که با پیش آمدن دو غیبت‏برای فرزند امام حسن عسکری چگونه صدق این احادیث روشن گشت! [8] .

هر یک از ائمه داستان غیبت مهدی موعود را به مردم تذکر می‏دادند. و اصولا خفای ولادت و غیبت را از علائم مهدی می‏شمردند. حضرت سجاد، علیه‏السلام، می‏فرمود:

ولادت قائم ما بر مردم پوشیده می‏ماند به طوری که خواهند گفت: اصلا متولد نشده است. [9] .

گاهی می‏شد که شخصی درباره یکی از ائمه احتمال مهدویت می‏داد آن حضرت در پاسخ می‏فرمود: «من مهدی نیستم زیرا خفای ولادت یکی از علائم مهدی است در صورتیکه من چنین نیستم‏»از باب نمونه: عبدالله بن عطا می‏گوید:

خدمت امام باقر عرض کردم: با اینکه شیعیان شما زیادند پس چرا خروج نمی‏کنید؟ آن حضرت در پاسخ فرمود: ای عبدالله سخنان بیهوده را به گوش خودت راه مده، به خدا سوگند من مهدی موعود نیستم. مراقب کسی باشید که ولادتش بر مردم مخفی بماند. اوست صاحب‏الامر. [10] .

مسعودی نوشته است:

امام هادی با مردم، کم معاشرت می‏کرد و جز با خواص اصحاب با کسی تماس نمی‏گرفت. وقتی امام حسن عسکری به جایش نشست، در اکثر اوقات از پشت پرده با مردم سخن می‏گفت تا شیعیان برای غایب شدن امام دوازدهم آماده و مانوس گردند. [11] .

وقتی نوبت امامت، به امام حسن عسکری، علیه‏السلام، رسید رسما به مردم ابلاغ کرد که فرزند من مهدی موعود است و از نظر شما غایب خواهد شد. [12] .

امام حسن عسکری در سال 260ق. رحلت نمود. چون در بین مردم شایع بود که آن حضرت را فرزندی است که در پنهانی نگاهداری شده و اوست مهدی موعود روایات، «معتمد عباسی‏» دستور داد خانه آن جناب را تفتیش نمایند و فرزندش را دستگیر کنند. اما از وجود فرزند اثری ندیدند. پس گروهی از زنان قابله را ماموریت داد تا تمام کنیزان آن حضرت را معاینه کنند و اگر آبستنی در بینشان دیده شد; بازداشت نمایند. زنان قابله به یکی از کنیزان بدگمان شده مراتب را گزارش دادند. خلیفه آن کنیز را در حجره‏ای بازداشت نمود و «نحریر خادم‏» را مراقب او گردانید و تا از حملش مایوس نشد آزادش نکرد. به خانه امام حسن تنها اکتفا نکرد بلکه وقتی از دفن جنازه فارغ شد دستور داد تمام خانه‏های شهر را با کمال دقت تفتیش کنند. [13] .

بعد از وفات امام حسن عسکری، علیه‏السلام، جز عده معدودی از ثقات اصحاب و خواص دوستانش کسی از فرزندش اطلاعی نداشت و بدین جهت پیروانش به چندین گروه منشعب شدند. «حسن بن موسی نوبختی‏» که در زمان غیبت صغری می‏زیسته می‏نویسد:

بعد از وفات امام حسن عسکری پیروانش به چهارده فرقه تقسیم شدند: گروهی از آنان اخبار غیبت را با امام حسن عسکری، علیه‏السلام، تطبیق نموده گفتند: امام حسن نمرده بلکه غایب شده و اوست مهدی موعود و قائم آل محمد و دو غیبت‏خواهد داشت و این غیبت، غیبت اول اوست. بعدا ظاهر می‏شود و باز غایب خواهد شد. گروهی گفتند: امام حسن مرده ولی بعد از مرگ زنده شده و غایب است. گروهی گفتند: حسن بن علی دارای فرزندی است‏به نام محمد که چند سال قبل از وفاتش تولد یافته و از ترس دشمنان غایب شده و اوست قائم و مهدی موعود. گروهی گفتند: امام حسن دارای فرزندی است که هشت ماه بعد از وفاتش تولد یافت و پدرش دستور داد که نام او را محمد بگذارند و اکنون غایب است. گروه دیگری گفتند: ما می‏دانیم که امام حسن دارای فرزندی بوده و اوست قائم و مهدی موعود و در حالت غیبت زندگی می‏کند، ولی نامش معلوم نیست و پیروانش حق ندارند درباره نام و مکانش صحبت کنند و باید منتظر ظهورش باشند. گروه دیگری گفتند: امام حسن عسکری فرزندی داشته بنام علی که او را خواص اصحابش دیده‏اند و اوست امام غایب.

نوبختی سایر فرقه‏های امامیه را ذکر می‏کند که ذکر آنها در اینجا لزومی ندارد. [14] .

 

 

 

منبع

[ سه‌شنبه ۱۳ امرداد ۱۳۸۸ ] [ ۱٢:٥۱ ‎ق.ظ ] [ مهدی حسینعلی ]
.: Weblog Themes By WeblogSkin :.
درباره وبلاگ

مجموعه ای از پرسشهایی که همیشه در ذهنم بوده و وقت زیادی را برای پیدا کردن آنها صرف کردم و اکنون بدون اتلاف وقت در اختیار شماست .
موضوعات وب
امکانات وب
...... .....